- تـازه هـا
- آموزش قرآن
- پربازدید
حکمت 113 نهج البلاغه
لاَ مَالَ أَعْوَدُ مِنَ الْعَقْلِ، وَلاَ وَحْدَةَ أَوْحَشُ
شرح خطبه 160 نهج البلاغه، بخش دوم، استاد دکتر
زمان: 60 دقیقه
خطبه هشتاد و هفت،بخش ششم
و منها: حَتَّى یَظُنَّ الظَّانُّ أَنَّ الدُّنْیَا
شرح نهج البلاغه،خطبه 75،استاد مفسر دکتر محمدعلی
خودشناسی،آیت الله العظمی مظاهری-بارگزاری10بهمن94
آمار بازدید
احسن الحدیث
مفسر قرآن کریم با بیان اینکه بهکارگیری عقل و اراده راه موفقیت است، گفت: پیشرفت با آرزو و خیال و تمنا به دست نمیآید.
یک دکترای علوم قرآن و حدیث به تبیین شرایط القای تربیت در قرآن کریم پرداخت و گفت: تعامل اجتماعی رسول الله(ص) الگویی برای تربیت اسلامی است. مجید معارف، دکترای علوم قرآن و حدیث در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، با بیان اینکه در ارتباط با تعلیم و تربیت براساس آموزههایی که در آیات و روایات وجود دارد باید در پی تربیت مؤثر بود، اظهار کرد: در این راستا باید به سه محور: شخصیت متربی، شخصیت مربی و القای تربیت توجه کرد.
وی به اهمیت محور «شخصیت متربی» اشاره و عنوان کرد: قرآن کریم در این زمینه میفرماید: «وَالْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَبَاتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَالَّذِي خَبُثَ لَا يَخْرُجُ إِلَّا نَكِدًا كَذَلِكَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُونَ؛ و زمين پاك [و آماده] گياهش به اذن پروردگارش برمىآيد و آن [زمينى] كه ناپاك [و نامناسب] است [گياهش] جز اندك و بىفايده برنمىآيد اين گونه آيات [خود] را براى گروهى كه شكر مىگزارند گونه گون بيان مىكنيم» بدین ترتیب باید به اهمیت سنین کودکی که آمادگی پذیرش در افراد بیشتر است توجه داشت و از این مقطع به بهترین نحو استفاده کرد.
معارف ادامه داد: امام علی(ع) در نامه ۳۱ نهجالبلاغه میفرمایند: «إِنَّما قَلبُ الحَدَثِ كَالارضِ الخاليَةِ ما اُلقىَ فيها مِن شَىْ ءٍ قَبِلَتهُ؛ دل نوجوان مانند زمين آماده است كه هر بذرى در آن افشانده شود، مىپذيرد». بنابراین در مسئله تربیت ابتدا باید به شخصیت پذیرنده توجه کرد که تا چه اندازه آمادگی پذیرش دارد.
این دکترای علوم قرآن و حدیث به دومین محور در تربیت که «شخصیت مربی» است اشاره و عنوان کرد: فردی که درصدد القای تربیت است نیز باید از شرایط خاصی برخوردار باشد و بسیاری از افراد هستند که نسبت به مباحث تربیتی عالم هستند اما عامل به آنچه میگویند نیستند. در تربیت مؤثر باید مفاهیم از سوی مربی عالم عامل القا شود چنانچه در روایات نیز آمده است که «کونوا دعاة الناس بغیر ألسنتکم؛ با غیر زبانهایتان مردم را دعوت کنید».
وی القای تربیت را از دیگر محورهای مهم در زمینه تربیت دینی خواند و تصریح کرد: خداوند در آیه ۱۲۵ سوره مبارکه نحل به بایستههای القای تربیت چنین اشاره کردند: «ادْعُ إِلَى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيلِهِ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ؛ با حكمت و اندرز نيكو به راه پروردگارت دعوت كن و با آنان به شيوهاى] كه نيكوتر است مجادله نماى در حقيقت پروردگار تو به [حال] كسى كه از راه او منحرف شده داناتر و او به [حال] راهيافتگان [نيز] داناتر است».
معارف حکمت و منطق، دلسوزی و موعظه احسن را از شرایط القای تربیت بر اساس آیات قرآن کریم خواند و گفت: از مسلمات طرف مقابل استفاده کردن جدال نامیده میشود اما این مهم باید به صورت جدال احسن یعنی بدون مناقشه، هیاهو و به دور از رفتارهای خشن باشد.
وی اخلاق حسنه را از ضروریات القای تربیت برشمرد و گفت: شخص رسول الله(ص) برای ما یک مدل هستند. پیامبر(ص) از اخلاق حسنه بالاترین استفاده را از فرآیند تربیت کردهاند به نحوی که در آیه ۱۵۹ سوره مبارکه آل عمران آمده است: «فَبِما رَحمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنتَ لَهُم. وَلَو كُنتَ فَظًّا غَليظَ القَلبِ لَانفَضّوا مِن حَولِكَ. فَاعفُ عَنهُم وَاستَغفِر لَهُم وَشاوِرهُم فِي الأَمرِ. فَإِذا عَزَمتَ فَتَوَكَّل عَلَى اللَّهِ. إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ المُتَوَكِّلين؛ به (برکت) رحمت الهی، در برابر آنان نرم (و مهربان) شدی! و اگر خشن و سنگدل بودی، از اطراف تو، پراکنده میشدند. پس آنها را ببخش و برای آنها آمرزش بطلب! و در کارها، با آنان مشورت کن! اما هنگامی که تصمیم گرفتی، (قاطع باش! و) بر خدا توکل کن! زیرا خداوند متوکلان را دوست دارد.»
این کارشناس قرآنی با بیان اینکه تعامل اجتماعی رسول الله(ص) الگویی برای تربیت اسلامی است گفت: مهربانی، گذشتن از خطا، طلب آمرزش، شخصیت دادن به دیگران و نظرسنجی از آنان از جمله مختصات تعامل اجتماعی رسولالله(ص) با افرادی است که ممکن بود با وی رفتار خوبی نیز نداشته باشند.
معاون مطالعات و برنامهریزی راهبردی شورای تخصصی توسعه فرهنگ قرآنی اظهار کرد: از ابتدای سال ۹۶ نمایندهای از اتحادیه قرآن و عترت و نمایندهای از مؤسسات قرآنی مردمی و نمایندهای از سازمان اوقاف و امور خیریه قرار است با حضور خود در استانها ادغام مؤسسات قرآنی با اتحادیه قرآن و عترت را اجرایی کنند.
پنجمین دوره مسابقات اروپایی قرآن کریم شب گذشته، ۲۰ اسفندماه، طی مراسمی در مرکز اسلامی هامبورگ آغاز شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) به نقل از واحد خبری مرکز اسلامی هامبورگ، پنجمین دوره مسابقات اروپایی قرآن کریم با حضور ۱۶۰ شرکتکننده از کشورهای مختلف اروپا شب گذشته، ۲۰ اسفندماه، در مرکز اسلامی هامبورگ آغاز شد.
تلاوت آغازین مراسم افتتاحیه این دوره توسط سیدعباس کاظمی، قاری اول و برگزیده دوره چهارم مسابقات اروپا(حائز رتبه چهارم مسابقات بینالمللی قرآن کریم در تهران) انجام شد. وی آیاتی از سوره مریم را به زیبایی تلاوت کرد.
سپس نماهنگی از مرور مسابقات سالهای گذشته برای حضار به نمایش درآمد. سیدمحمدرضا قاسمتبار، فعال و کارشناس قرآنی نیز با نثری شیوا و روان، اجرای این مراسم را عهدهدار بود.
حجتالاسلام والمسلمین انصاری، معاون امور فرهنگی و رئيس دارالقرآن مرکز اسلامی هامبورگ به رسم میزبانی به میهمانان خیر مقدم گفت و پس از قدردانی از حضور اساتید، هیئت داوران، متسابقین و میهمانان ویژه در خصوص فضایل قرآن کریم، نکات قابل توجهی را بیان داشته و تأکید کرد: ما مسلمانان، رفتار و کردارمان باید منطبق با موازین دین مبین اسلام باشد تا برکات قرآن شریف بیشتر شامل حال جامعه شود.
وی افزود: نباید اجازه دهیم که دشمنان از دین مبین اسلام سوءاستفاده کنند.
پس از سخنان حجتالاسلام والمسلمین انصاری، گروه تواشیح و مدیحهسرایی «نور» دارالقرآن مرکز اسلامی هامبورگ به اجرای همخوانی و مدح پیامبر اعظم(ص) پرداخت.
سخنران بعدی مراسم افتتاحیه، سیدمحسن میرباقری بود که در خصوص اینکه دین خدا مبتنی بر فطرت و سرشت پاک انسان است، آیات سوره روم را شرح و تبیین کرد.
آیه ۳۰ سوره روم « فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّينِ حَنيفاً فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها لا تَبْديلَ لِخَلْقِ اللَّهِ: پس روى خود را با گرايش تمام به حق به سوى اين دين كن با همان سرشتى كه خدا مردم را بر آن سرشته است آفرينش خدا، تغييرپذير نيست» محور اصلی بیانات استاد میرباقری بود.
از جمله نکات مطرحشده توسط استاد حوزه و دانشگاه، تغییر بناهای انسانی که پایداری ندارند، بود.
وی احکام قرآن را منطبق با فطرت انسانها دانست و افزود: قرآن کتاب خداست و خداوند نور مطلق است پس کلام الهی هم نور است.
بنا بر این گزارش، مهدی عادلی، علی رمضانی، سیدیحیی حسینی و ذوالخیرات فیض اللهی داوران بخش آقایان و خانمها ترکیپور، عبدالعلی و موسوی پاینده داوران بخش بانوان پنجمین مسابقات اروپایی قرآن در هامبورگ هستند.
امروز در نوبت صبح رقابتهای آقایان و بانوان شرکتکننده بهصورت همزمان در رشتههای قرائت، حفظ و اذان در دو مقطع سنی زیر ۱۶ سال و بالاتر از ۱۶ سال و در نوبت بعدازظهر نیز مسابقه مفاهیم مشترکاً بین خواهران و برادران برگزار میشود.
فردا، ۲۲ اسفندماه، نیز روز فینال مسابقات است و برنامهریزیهایی برای این روز از سوی کمیته برگزاری رقابتها انجام شده است.
غلامحسین ابراهیمی دینانی با بیان اینکه دین، شریعت و طریقت یک نظام فکری است، تصریح کرد: دین بدون نظام فکری، هیچ جایگاهی در هستی ندارد؛ پس آنجا که عقل نیست، نظام و مکتب نیست.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) از اصفهان، غلامحسین ابراهیمی دینانی، فیلسوف و متفکر معاصر ایران روز گذشته در مراسم اختتامیه دومین همایش مکتب فلسفی اصفهان و برگزاری بزرگداشتی که از سوی دستاندرکاران این همایش برای وی در دانشگاه اصفهان برگزار شده بود، اظهارکرد: عالم بدون گذشته و در نظر گرفتن «آن» و همچنین صرف نظر از آینده، عالم، عالم کوچکی است. همه ما در عالم و در لحظه زندگی میکنیم و هیچ کس در گذشته و در آینده زندگی نمیکند.
این فیلسوف صدرایی بیان کرد: لحظه بدون توجه به گذشته و آینده وجود ندارد. انسان با حافظه به گذشته باز میگردد و با امید به آینده میرود و اگر امید نبود آیندهای هم وجود نداشت. انسان از دریچه لحظه وارد زمان میشود و به تعبیری با «آن» وارد زمان شده و با «آن» از زمان خارج میشویم.
دینانی افزود: به دلیل اینکه گذشته وجود دارد، تاریخ هم وجود دارد و انسان موجودی تاریخمند است. همه موجودات عالم در تاریخ هستند ولی هیچ موجودی متوجه تاریخ نمیشود و نمیتواند به گذشته خود بازگردد و مانند انسان تاریخ ندارد.
وی ادامه داد: انسان در تاریخ است و تاریخ دارد، چرا که این خصلت را داراست که از خود فاصله بگیرد و به خود بیاندیشد و آنگاه یک انسان اندیشیده واندیشنده یا اندیشیده شده است. این نشان دهنده عظمت انسان است که خود را مورد اندیشه خویشتن قرار میدهد و اگر چنین نبود در رودخانه بی پایان رویدادها جاری نمیشد. این عالم و جهان رودخانه رویدادهاست.
وی در ادامه به عبارت «همایش مکتب فلسفی اصفهان» اشاره کرد و گفت: همایش، مکتب و اصفهان از دل فلسفه بیرون آمده و همایش، اجتماع آدمیانی است که تبادل فکری بین آنها صورت میگیرد. جامعه از دو نفر تا الی آخر شروع می شود و در جماعت حداقل جمع از دو نفر شروع می شود. جامعه و اجتماع مختص انسان است و جز انسان هیچ موجودی جامعه ندارد و در بین دیگر موجودات از جمله حیوانات توده وجود دارد، جامعه با توده متفاوت بوده و نمیتوان گفت که توده جامعه است ولی در نهایت این دلیل بر برتری حس انسان بر حیوانات نیست، چراکه حیوانات در حواس از انسانها قویتر هستند. وجه تمایز انسان و حیوات در فرهنگ و تمدن است که انسان توانسته با همایش آن را به وجود آورد.
نویسنده کتاب «ماجرای فکر فلسفی درجهان اسلام» در ادامه گفت: یکی دیگر از تفاوتهای میان انسان و حیوان در خطا و اشتباه کردن است. حیوانات بر اساس غریزه اشتباه نمیکنند و یا اگر هم اشتباه کنند خیلی کم صورت میگیرد. ولی انسانها دچار اشتباه میشوند که به وسیله عقل میتوانند بلافاصله آن را جبران کنند.
وی با اشاره به کلمه «مکتب»، ادامه داد: مکتب بر وزن مفعل و به معنی جایی نوشتن است. ولی صرفا خط نوشتن نیست، بلکه مکتب یک نظام فکری است، حتی اگر مکتوب نشود. هر فردی دارای نظام فکری است و کل جامعه با توافق و هماهنگی و تبادل نظام افکار، نظام فکری پیدا میکند که مکتب نام میگیرد.
نویسنده کتاب «دفتر عقل و آیت عشق» با بیان اینکه دین، شریعت و طریقت یک نظام فکری است، تصریح کرد: دین بدون نظام فکری هیچ جایگاهی در هستی ندارد؛ پس آنجا که عقل نیست، نظام و مکتب نیست.
وی با اشاره به واژه «مکان» گفت: هایدگر به وجود «آنجا» معتقد است یعنی انسان در این عالم پرتاب شده است؛ ولی عقیده بنده به وجود «اینجا» میباشد و اینکه انسان پرتاب شده نیست، بلکه انسان آفرینش الهی است که از روی حکمت، اراده و مصلحت الهی بهصورت دقیق به «اینجا» آمده است. برای فهمیدن اینجا، ابتدا باید مکان را فهمید و فهمیدن مکان با عقل حاصل میشود.
وی با بیان اینکه فلسفه لغت یونانی و به معنی تعقل و اندیشیدن عقلانی است، بیان کرد: فلسفه کار عقلانی انجام میدهد و آن را نمیتوان از جامعه بیرون برد.
استاد تمام فلسفه دانشگاه تهران افزود: در اسلام و ایران باستان «حکمت» به جای فلسفه وجود دارد و جکمت به معنای استحکام و بنای استوار فکری میباشد و فیلسوف یعنی کسی که دوستدار حکمت است و همچنین حکیم به معنای شخصی که موازین فکری محکم و خلل ناپذیر دارد، است.
دینانی با بیان اینکه دین فلسفه نیست و فلسفه هم دین نیست، اظهارکرد: در دین باید تعقل ورزید و با عقل آن را باور کرد.
این فیلسوف معاصر با بیان اینکه اصفهان شهر بزرگ فرهنگی ثبت جهانی شده است، گفت: متاسفانه یا خوشبختانه در اصفهان، فلاسفه همچون سقراط دانستههای خود را ننوشته یا کم نوشتهاند و بیشتر آنها را بهصورت شفاهی نقل کردهاند. در این میان کسانی مانند ملاصدرا بودند که دست به نوشتن زدند.
وی تصریح کرد: با اینکه در اصفهان، فلاسفه زیادی وجود داشته است، اما کسانی هم در این شهر زندگی میکرند که ضد فلسفه بودند و در واقع این تضاد همیشه وجود داشته است.
عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا(س) در یک پژوهش میان رشتهای قرآن و سلامت به بررسی مقایسهای آیههای قرآن با محتوای دلبستگی ایمن به خدا و موسیقی فرحبخش بر مبنای گسیل الکتروفوتون در افراد دارای صفتهای شخصیت مرزی پرداخت.
مهناز غیاثی، عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا(س) در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، با اشاره به پژوهش میان رشتهای قرآن و سلامتی که در رابطه با موسیقی قرآن و تحریک الکتروفوتونهای مغزی و نظمدهی به آنها داشته اظهار کرد: مداخله هایی مانند آیه های قرآن یا موسیقی ایرانی می توانند به عنوان منبعی برای تنظیم هیجان و بهبود دلبستگی مطرح شوند.
وی افزود: در پژوهشی که انجام شد اثربخشی آیه های قرآن و موسیقی بر مبنای گسیل الکتروفوتون در ارتباط با تغییرات جسمی بررسی شد. بر این اساس تمامی دوقلوهای همسان و ناهمسان در انجمن دوقلوها و چندقلوهای پارسی به عنوان جامعه آماری انتخاب شدند.
این استاد روانشناسی دانشگاه الزهرا(س) عنوان کرد: نمونه گیری به شیوۀ تصادفی انجام و ابتدا ۵۰۰ نفر به صورت تصادفی و سپس، از بین آنها تعداد ۲۸ نفر با تشخیص شخصیت مرزی انتخاب شدند که به صورت تصادفی در دو گروه مداخلۀ آیه های قرآن و موسیقی قرار گرفتند.
غیاثی از مقیاس شخصیت مرزی، مقیاس عاطفۀ مثبت و عاطفۀ منفی، دستگاه تصویربرداری الکتروفوتون و کلمات هیجان و دلبستگی منفی به عنوان ابزارهای پژوهش خود نام برد و تصریح کرد: طبق نتایج حاصل شده، تحریک زیرآستانهای هیجان منفی و دلبستگی منفی به صورت معناداری در پس آزمون نسبت به پیش آزمون اثربخش بود همچنین بین دو گروه آیه های قرآن و موسیقی، تفاوت معنادار وجود داشت. اثربخشی مداخلۀ آیه های قرآن در مقایسه با موسیقی بر تنظیم گسیل الکتروفوتون بیشتر بود.
این پژوهشگر قرآن و سلامت بیان کرد: این نتیجه حاصل می شود که آیهه ای قرآن منجر به ایجاد نظم در پایین ترین سطوح جسمانی (الکترونها و فوتونها) می شوند و جنبه ای از اعجاز قرآن به وسیلۀ مطالعۀ میان رشته ای مشخص می شود.
پیشکسوت قرآنی کشورمان اظهار کرد: «بنیاد خانه قرآن» مرکزی پاسخگو و درمانگر است که با سند حرف میزند و با دلیل بحث میکند و با روشهای تجربی راهکار یاد میدهد و نمونه و شاهد نیز ارائه میکند. بنیاد خانه قرآن، موعظه است یعنی جلب خلق، الی الحق. 
در این هفته کاروان نوجوانان «شوق تلاوت»، دومین حضور خود در کشور عراق و نوجوانان قرآنی «اسوه» ششمین تجمع خود را در مشهد مقدس تجربه کردند و برگزاری نشست بررسی فعالیتهای قرآنی مناطق محروم، آخرین جلسه جمعیت قرآنی استان تهران در سال ۹۵ و نیز اعلام نتایج آزمون ورودی ششمین دوره ارزیابی و سومین جلسه بنیاد خانه قرآن و ... را شاهد بودیم.
تشکیل چهل و نهمین جلسه کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن
همایش مطالعات میان رشته ای قرآن کریم
مراسم اختتامیه همایش بینالمللی مطالعات میانرشتهای قرآن کریم عصر چهارشنبه ۱۸ اسفندماه پس از سه روز فعالیت از ساعت ۱۹ تا ۲۱ در سالن همایشهای برج میلاد تهران و با حضور مسئولان، اساتید دانشگاه و پژوهشگران برتر این همایش برگزار و در آن از مقالات برگزیده با اهدای لوح تقدیر و اهدای جایزه تجلیل شد. این همایش سه روزه در نشست ها، پنل ها و موضوعات مختلف در سطح مراکز علمی و دانشگاهی به همت سازمان فعالیت های قرآنی دانشگاهیان کشور وابسته به جهاد دانشگاهی برپا شد.
